Oluşumlarına Göre Göller

Oluşumlarına Göre Göller – Oluşumlarına Göre Göller Kaça Ayrılır? – Oluşumlarına Göre Göller Hakkında Bilgi

A) ÇANAK GÖLLERİ


– Tektonik Göller
Bu göller faylar boyunca çökmüş çukurları kaplayan göllerdir. Güney Marmara gölleri (ıznik, Ulubat, Kuş (Manyas), Sapanca), Göller yöresindeki göller (Beyşehir, Eğirdir, Burdur, Acıgöl, Kovada, Suğla, Akşehir, Ilgın, Eber) ve Simav, Seyfe, Yay, Hazar ve Tuz gölleridir. Türkiye’nin ikinci büyük gölü olan Tuz Gölü yazın su çekildiği zaman çevresinde 20 – 30 cm kalınlıkta tuzlar oluşur. Yaz mevsiminde bu gölümüzden tuz elde edilmektedir.

– Karstik Göller
Kalker arazide suların eritmesi sonucu oluşan çanaklara daha sonra suların dolmasıyla oluşan göllere KARSTİK GÖLLER denir. Deliklerden suların tabana kaçması sonucu bu göllerin yüzeyi zaman zaman değişebilmektedir. Göller Yöresi’ndeki Kestel, Salda ve Suğla gölleri böyledir. Yine Göller Yöresindeki Eğirdir, Beyşehir, Burdur ve Kovada Göllerinin oluşumunda ise karstlaşmanın yanında tektonik olaylar da etkili olmuştur. Kalkerli arazi üzerinden akan sular kalkeri eriterek yerin alt kısımından hareket eder. SUÇIKAN ve SUBATANLARIN oluşumuna neden olur. Karstik göllerin ayaklan vardır. Karstik gölere özellikle kalkerli (kireçtaşı) yapının yaygın olduğu Akdeniz Bölgemizin, Batı Toroslar ve Göller yöresinde raslanır.

– Buzul Gölleri
IV. zamanda meydana gelen buzullaşma sırasında ülemizdeki yüksek dağlar üzerinde oluşan buzul çanaklarda sular birikerek sirk göllerini oluşturmuşlardır. Bu küçük çaplı göllere Buzul, Kaçkar, Uludağ, Bolkar, Sat, göl dağlarında rastlanır. Dünya’nm en fazla buzul göllerine Avrupa’nın Kuzeybatısmda (İskandinavya yanmadası üzerinde), Kanada ve ABD’nin kuzeydoğusunda raslanır.

– Krater Gölleri
Sönmüş volkanların üst kısmında yer alan çukurluklarda suların birikmesiyle oluşan göllere KRATER GÖLLER denir. Nemrut Dağı’nın kraterindeki Nemrut Gölü, Konya, Karapınar yöresindeki Meke Tuzlası Gölü, Acıgöl, Isparta Gölcük bu tür göllerdendir.

B)SET GÖLLERİ


– Volkanik set gölleri
Volkanlardan çıkan lav ve tüflerin bir vadiyi tıkaması veya bir çukur alanın dışa akışını engellemesi sonucunda oluşan göllere VOLKANİK SET GÖLLER denir. Van, Erçek, Nazik, Haçlı, Balık, Çıldır gölleri bu tür göllerdendir. Türkiye’nin en büyük doğal gölü olan Van Gölü, Nemrut ve Süphan volkanlarından çıkan lavların oluşturduğu bir setin arkasında oluşmuştur. (Kapalı havza). Dışa akışı olmadığından suları sodalıdır.

– Alüviyal set gölleri
Akarsuların aktıkları vadilerin alüviyal birikintilerde kapanması sonucunda oluşan göllere ALÜVİYAL SET GÖLLERİ denir. Alanları dar olan sığ göllerdir. Ankara yakınlarındaki Eymir, Mogan, Trabzon yakınlarındaki Uzungöl bunlardandır.

– Kıyı Set Gölleri
Alçak kıyılarda rüzgar ve dalgaların etkisiyle oluşan kıyı kordonları ve kıyı oklarının gerisinde meydana gelen sığ göllere KIYI SET GÖLLERİ denir. Köyceğiz Gölü, Büyük Çekmece Gölü ve Küçük Çekmece Gölü bu  bu tür göllere örnektir.

– Delta set gölleri
Akarsuların denizin içine doğru biriktirme yaparak meydana getirdiği deltaların üzerinde oluşan göllere DELTA SET GÖLLERİ denir. Çukurova deltasında, Akyatan, Akyayan, Çarşamba ve Bafra deltaları üzerindeki Simenlik, Dumanlı, Balık gölleri örnektir.

– Heyelan set gölleri
Heyelanla gelen büyük toprak kütlelerinin akarsu vadilerinin önünü kapatması sonucunda oluşan göllere HEYELAN SET GÖLLERİ denir. Bu göllerin büyük bölümü Karadeniz Bölgemiz’de yer alır.  Erzurum (Tortum Gölü) Trabzon (Sera Gölü) Bolu (Yedigöller), Ordu (Zinav) örnektir.

– Baraj set gölleri (Yapay göller)
Doğal yollarla oluşan göllerden başka bir de insanların yaptığı yapay göller olan barajlar bulunmaktadır. Bunlara BARAJ SET GÖLLERİ denir.

Yazı Bilgileri Yayınlanma Tarihi: 08 Kasım 2015
Yazan:
Kategori: Genel

Anahtarlar:
    , oluşumlarına göre göller

Yorum Yapın

Your email address will not be published. Required fields are marked

Web Stats